İçindekiler
İran Savaşı Küresel Emtia Arzını Vurdu
İran savaşı, küresel emtia piyasalarında geniş çaplı bir arz krizini tetikledi. Hürmüz Boğazı’nda yaşanan tıkanma, yalnızca petrol akışını değil; gübre, alüminyum, petrokimya ürünleri ve stratejik hammaddelerin küresel tedarikini doğrudan etkiliyor. Dünya ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan bu hat üzerindeki kesinti, enerji, sanayi ve tarım sektörlerinde maliyet artışı ve arz daralmasını hızlandırıyor.
Petrol Arzı Daraldı, Fiyatlar Yükseldi
Brent petrol fiyatı 115 dolar seviyesini aşarken, küresel petrol arzının %10-15’i Hürmüz Boğazı’nda sıkışmış durumda. Alternatif tedarik kaynaklarının sınırlı olması, enerji piyasasında fiyat baskısını artırıyor.
Kritik Emtialarda Küresel Tedarik Krizi
Körfez bölgesi yalnızca petrol değil, birçok stratejik emtia için de merkez konumda:
- Küresel üre ticaretinin %22’si
- Alüminyum üretiminin %24’ü
- Helyum arzının yaklaşık üçte biri
- Kükürt üretiminin %45’i
Bu ürünlerde yaşanan arz kesintisi, küresel üretim zincirlerinde ciddi kırılmalara yol açıyor.
Yakıt ve Rafineri Krizi Derinleşiyor
Körfez petrolüne bağımlı rafineriler, farklı özellikteki ham petrol nedeniyle verim kaybı yaşıyor. Bu durum:
- Dizel ve jet yakıtı üretiminde düşüşe
- Rafineri maliyetlerinde artışa
- Asya’da %5-15 üretim kesintisine
neden oldu. Ayrıca 125 petrol tankeri Körfez’de mahsur kaldı, bu da küresel yakıt fiyatlarını yukarı taşıdı.
Alüminyum ve Çelik Fiyatlarında Sert Artış
Arz sorunları nedeniyle alüminyum fiyatı 3.440 dolar/ton seviyesine yükseldi. Avrupa ve ABD’nin Körfez’e olan bağımlılığı, fiyat baskısını artırıyor. Aynı zamanda yarı mamul çelik arzındaki düşüş, Asya piyasasında fiyatların yükselmesine neden oldu.
Gübre Fiyatları Yükseldi, Tarım Baskı Altında
Küresel gübre ticaretinin üçte biri Hürmüz’den geçiyor. Savaş sonrası:
- Üre fiyatları %35 arttı
- Kükürt fiyatları %40 yükseldi
Bu durum, özellikle gelişmekte olan ülkelerde tarımsal üretim maliyetlerini hızla artırıyor.
Küresel Tedarik Zincirinde Kritik Darboğaz
Hürmüz Boğazı, küresel emtia ticaretinin en kritik noktalarından biri olarak öne çıkıyor. Bu hatta yaşanan kesinti, enerji, metal, kimya ve tarım emtialarında arz şokunu derinleştirirken, küresel piyasalarda yüksek oynaklığın sürmesine neden oluyor.
Çekince
Bu raporda yer alan her türlü bilgi, değerlendirme, yorum, istatistiki şekil ve bilgiler hazırlandığı tarih itibari ile mevcut piyasa koşulları ve güvenirliğine inanılan kaynaklardan elde edilerek derlenmiştir ve İnfo Yatırım Menkul Değerler A.Ş. tarafından genel bilgilendirme amacı ile hazırlanmıştır. Sunulan bilgilerin doğruluğu ve bunların yatırım kararlarına uygunluğu tarafımızca garanti edilmemektedir. Bu bilgiler belli bir getirinin sağlanmasına yönelik olarak verilmemekte olup alım satım kararını destekleyebilecek yeterli bilgiler burada bulunmayabilir. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Herhangi bir yatırım aracının alım-satım önerisi ya da getiri vaadi olarak yorumlanmamalıdır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu nedenle bu sayfalarda yer alan bilgilerdeki hatalardan, eksikliklerden ya da bu bilgilere dayanılarak yapılan işlemlerden, yorum ve bilgilerin kullanılmasından doğacak her türlü maddi/manevi zararlardan ve her ne şekilde olursa olsun üçüncü kişilerin uğrayabileceği her türlü doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan dolayı İnfo Yatırım Menkul Değerler A.Ş. ile bağlı kuruluşları, çalışanları, yöneticileri ve ortakları sorumlu tutulamaz. Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.